2 ประตูสู่การตระหนักเรียนรู้เข้าใจตนเอง (Self-Awareness)

ข่าวประชาสัมพันธ์ »

มนุษย์ส่วนใหญ่เคยชินกับการเรียนรู้สิ่งต่าง ๆ รอบตัว อาจเพราะเกิดจากการหล่อหลอมของรูปแบบระบบการศึกษา หรือสิ่งแวดล้อมรอบตัวมากมายที่กระตุ้นให้เกิดการรับรู้สิ่งต่าง ๆ ได้อย่างรวดเร็วมากขึ้น จนทำให้เรามักจะแทบไม่มีโอกาสในการสังเกตโลกอีกใบที่อยู่ภายในตนเองได้ บทความให้ความรู้โดย พญ.เต็มหทัย นาคเทวัญ จิตแพทย์ ศูนย์ส่งเสริมสุขภาพจิต (Mental Health Center) โรงพยาบาลนวเวช ได้หยิบยกแนวทางเรียนรู้เข้าใจตนเองได้อย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อสามารถนำไปปรับใช้ดูแลสุขภาพจิตใจตนเองให้ดีอยู่เสมอ

2 ประตูสู่การตระหนักเรียนรู้เข้าใจตนเอง (Self-Awareness)

เมื่อเกิดปัญหา แต่ละคนก็มีวิธีการดูแลแตกต่างกัน ซึ่งสั่งสมมาจากประสบการณ์การเรียนรู้ ผลลัพธ์อาจจะดีบ้างไม่ดีบ้าง และแน่นอนการเรียนรู้นี้ไม่มีสอนในตำราเรียน 2 ประตูสู่การตระหนักเรียนรู้เข้าใจตนเอง (Self-Awareness)

คำถามก็คือ เราจะตระหนักเรียนรู้เข้าใจตนเองอย่างมีประสิทธิผลได้อย่างไร?

  • ประตูบานแรก : อารมณ์และร่างกาย

"อารมณ์"  เป็นประตูบานแรกที่หากเราสามารถเปิดการรับรู้และดูแลอารมณ์ได้อย่างมั่นคง เนื่องจากอารมณ์เป็นธรรมชาติที่เกิดขึ้นเองอัตโนมัติ แม้อารมณ์อาจจะเกิดได้หลายอารมณ์พร้อมกัน หรือไม่พร้อมกัน มักจะไม่แตกแขนงมากเท่าความคิด อีกทั้งมนุษย์เรายังมีเรื่องที่น่าทึ่งคือ มนุษย์มีความสามารถรับรู้อารมณ์ผ่านทางร่างกาย (Body sensation) ได้ เช่น เวลาตื่นเต้นหรือตื่นกลัว ร่างกายจะแสดงอาการใจสั่น หัวใจเต้นเร็ว มือสั่น หายใจเร็วแรง เป็นต้น

ดังนั้นอารมณ์จึงเป็นเครื่องมือที่ดีอย่างแรก ที่จะช่วยให้เราตระหนักเรียนรู้เข้าใจตัวเองได้อย่างไม่หลงทาง ต่อมาขั้นตอนสำคัญหลังการรับรู้อารมณ์ คือ การยอมรับดูแล และอยู่กับอารมณ์ของเรา ด้วยความใจดีเมตตา โดยการใช้วิธีผ่อนคลายต่าง ๆ เช่น การหายใจเข้าออกช้า ๆ การนั่งพักในที่สงบ หรือการผ่อนคลายรูปแบบอื่น ๆ ระหว่างนั้นให้สังเกตระดับพลังของอารมณ์ที่เกิดการเปลี่ยนแปลง ซึ่งโดยปกติแล้วจะค่อย ๆ ลดลงเรื่อย ๆ หากไม่มีสิ่งกระตุ้นเพิ่มเติม

กรณีหากเกิดความคิดอื่น ๆ แทรกขึ้นมา ต้องกลับไปใช้วิธีการผ่อนคลายของตนอีกครั้ง แล้วคอยสังเกตอารมณ์ต่อ จนรู้สึกสงบนิ่งสบายใจก่อน

  • ประตูบานสอง : ความคิด

ประตูบานที่สองนี้จะนำพาเราไปสู่การแก้ปัญหา หากแต่ประตูบานนี้เปรียบเสมือนประตูห้องลับที่มีจำนวนนับไม่ถ้วน ปรากฏเพิ่มขึ้นได้ตลอดอย่างน่าอัศจรรย์ หากเราไม่รู้เท่าทันประตูบานนี้ นั่นหมายถึงเราไม่ได้เดินทางผ่านประตูอารมณ์บานแรกมาก่อน ทำให้สภาวะอารมณ์ไม่นิ่งสงบพอที่จะคิดแยกแยะวิเคราะห์ ถ้าหากเราสามารถแยกแยะประตูบานนี้ให้เหลือแต่ ประตูที่เป็นกลางและเป็นความจริงในปัจจุบัน เราก็สามารถแก้ปัญหาในชีวิตของตนเองได้อย่างเฉียบคมถูกต้องเหมาะสม


ข่าวการเรียนรู้+สิ่งแวดล้อมวันนี้

กลุ่มบริษัทบางจาก ชวนเที่ยวงานวันเด็กปี 2569 ตะลุยดินแดนแห่งความสุข ต่อยอดสะเต็มศึกษาด้วยศิลปะ ใน STEaM Land

กลุ่มบริษัทบางจาก ขอเชิญชวนเด็ก ๆ และผู้ปกครอง ร่วมงานวันเด็กบางจาก ประจำปี 2569 ในวันเสาร์ที่ 10 มกราคม 2569 เวลา 08.00 11.30 น. ณ โรงกลั่นน้ำมันบางจาก พระโขนง สุขุมวิท 64 ภายใต้แนวคิด "STEaM Land" เปิดโลกแห่งจินตนาการ ชวนต่อยอดการเรียนรู้ในสาขาวิชาวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี วิศวกรรมศาสตร์ และคณิตศาสตร์ หรือ สะเต็มศึกษา ต่อยอดด้วยศิลปะผสมผสานกับศาสตร์ในการใช้ชีวิตและใส่ใจสิ่งแวดล้อม เพื่อพัฒนาอนาคตของเด็กไทยให้เติบโต มีความรู้ คิดสิ่งใหม่ ก้าวทันโลก สำหรับปี 2569 นี้ Giant Robot

หลายๆครอบครัว ทำให้หน้าจอกลายเป็นเพื่อนสน... สสส. สานพลังชุมชนนิเวศสื่อสุขภาวะศพด.บ้านตันหยงโป ใช้สื่อสร้างสรรค์ สร้างทักษะชีวิตเด็กปฐมวัย" — หลายๆครอบครัว ทำให้หน้าจอกลายเป็นเพื่อนสนิทของเด็กๆ แทนผ...