"ไส้เลื่อนในผู้หญิง" แม้ไม่ใช่โรคที่ถูกพูดถึงบ่อยนัก แต่ก็สำคัญและควรทำความรู้จักไว้เพื่อเลี่ยงความเสี่ยง เช่น ภาวะการตายของลำไส้ ที่มีโอกาสเกิดกับผู้หญิงมากกว่าผู้ชายที่เป็นไส้เลื่อน
ไส้เลื่อนเป็นโรคที่เรามักเข้าใจว่าเกิดกับผู้ชายเท่านั้น แต่อันที่จริงแล้ว ผู้หญิงก็เป็นได้เช่นกัน โดยเฉพาะไส้เลื่อนที่เกิดขึ้นบริเวณขาหนีบ ซึ่งแพทย์ชี้ว่าผู้หญิงที่เป็นโรคไส้เลื่อนบริเวณขาหนีบ หากไม่ได้รับการรักษาที่เหมาะสม ก็มีโอกาสที่จะเกิดภาวะลำไส้ตายมากกว่าเพศชายหลายเท่า
รู้จักโรคไส้เลื่อน
นายแพทย์พสุรเชษฐ์ สมร อาจารย์ภาควิชาศัลยศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย อธิบายว่า "ไส้เลื่อน" คือภาวะที่อวัยวะภายในช่องท้อง เช่น ลำไส้ หรือเนื้อเยื่อไขมัน เคลื่อนผ่านช่องหรือรอยแยกของผนังหน้าท้องที่อ่อนแอ ทำให้เกิดเป็นก้อนตุงนูนตามจุดต่าง ๆ ในร่างกาย ซึ่งเกิดได้หลายจุด ไม่ว่าจะเป็นบริเวณขาหนีบ กะบังลม สะดือ ขอบของกล้ามเนื้อหน้าท้อง หรือรอยแผลจากการผ่าตัดเดิม
ไส้เลื่อนสามารถเกิดขึ้นได้กับทุกเพศทุกวัย โดยสำหรับผู้หญิง ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดเกิดภาวะไส้เลื่อนมีดังนี้
1. ความดันในช่องท้องสูง ที่เกิดขึ้นได้จากท้องผูก ทำให้ต้องเบ่งอุจจาระเป็นประจำ หรือจากการไอเรื้อรัง
2. ความอ้วน ทำให้กล้ามเนื้อผนังหน้าท้องถูกยืดออก ความแข็งแรงลดลง ร่วมกับมีความดันในช่องท้องที่สูงขึ้นจากเนื้อเยื่อไขมันช่องท้องที่มากขึ้น
3. การตั้งครรภ์หลายครั้ง ทำให้กล้ามเนื้อหน้าท้องถูกยืดออกและความแข็งแรงลดลง
4. การผ่าตัดช่องท้อง อาจทำให้เกิดรอยแยกของกล้ามเนื้อผนังหน้าท้องบริเวณที่ผ่าตัด
5. ความชรา กล้ามเนื้อผนังหน้าท้องเสื่อม ความแข็งแรงลดลงตามอายุ เช็กสัญญาณเตือน อาการแบบไหนเข้าข่ายโรคไส้เลื่อน?
อาการของโรคไส้เลื่อนในผู้หญิง สามารถสังเกตได้จากการมีก้อนนูนบริเวณที่หัวหน่าว แคม หรือขาหนีบ ซึ่งมีลักษณะที่เห็นได้ชัด ดังนี้
- ก้อนจะขยายใหญ่ขึ้นหรือชัดขึ้น เมื่อยืน เบ่ง หรือไอ
- ก้อนมักจะยุบตัวลงหรือหายไป เมื่อนอนราบ
อ.นพ.พสุรเชษฐ์ ให้ข้อสังเกตเพิ่มเติมของอาการไส้เลื่อนว่า "หากก้อนไม่ยุบหรือหายไปเมื่อนอนราบ แต่ก้อนนั้นกลับ "ติดคา" เป็นก้อนนูนอยู่อย่างนั้น ควรรีบไปพบแพทย์ทันที เพราะลำไส้ที่ติดคาอาจเกิดการอุดตัน หรือขาดเลือดตายได้"
สำหรับผู้หญิงที่มีอาการเจ็บบริเวณขาหนีบ และสงสัยว่าจะเป็นอาการของไส้เลื่อนหรือไม่ อ.นพ.พสุรเชษฐ์ กล่าวให้คลายกังวลว่า "อาการเจ็บขาหนีบขณะขยับ เดิน วิ่ง หรือออกกำลังกาย แต่ไม่มีก้อนนูน ยังไม่ใช่อาการของไส้เลื่อน แต่เป็นอาการที่เกิดจากการบาดเจ็บของกล้ามเนื้อหรือเส้นเอ็นบริเวณขาหนีบ"
ผ่าตัดเท่านั้น! แนวทางการรักษาไส้เลื่อนในผู้หญิง
ในภาพรวม อัตราการพบไส้เลื่อนขาหนีบ (Inguinal Hernia) ในผู้ชายจะมีมากกว่าผู้หญิงถึง 10 เท่า โดยในผู้ชาย ก้อนนูนมักปรากฏเหนือหัวหน่าวหรือลงไปที่อัณฑะ ส่วนในผู้หญิง ก้อนจะอยู่เหนือหัวหน่าวหรือเคลื่อนลงมาที่แคมใหญ่ การรักษาอาการโรคไส้เลื่อนสำหรับผู้ชายสามารถใช้การตรวจและติดตามอาการได้ แต่สำหรับผู้หญิง เมื่อได้รับการวินิจฉัยว่าเป็นไส้เลื่อน อ.นพ.พสุรเชษฐ์ กล่าวว่าต้องรักษาด้วยการผ่าตัดเท่านั้น "ไส้เลื่อนใต้ขาหนีบของผู้หญิงมีโอกาสเกิดการติดคาสูง และเกิดการตายของลำไส้ได้มากกว่าผู้ชาย แนวโน้มที่จะต้องเข้ารับการผ่าตัดฉุกเฉินสูงถึงร้อยละ 17 ซึ่งสูงกว่าผู้ชายหลายเท่า ดังนั้น การผ่าตัดเชิงป้องกันจึงเป็นทางเลือกที่ปลอดภัยกว่ามาก"
ปรับพฤติกรรม ลดความเสี่ยงไส้เลื่อน
นอกจากการรักษาแล้ว การปรับเปลี่ยนไลฟ์สไตล์หรือการดูแลตนเองก็สามารถช่วยลดโอกาสการเกิด "ไส้เลื่อนในผู้หญิง" ได้ โดยเน้นที่การลดแรงดันในช่องท้องและเสริมความแข็งแรงของร่างกาย โดย อ.นพ.พสุรเชษฐ์ แนะนำว่าควรควบคุมน้ำหนักให้ BMI ต่ำกว่า 23 กิโลกรัมต่อตารางเมตร (kg/m?) เพื่อลดแรงดันที่ผนังหน้าท้อง รวมถึงหลีกเลี่ยงท้องผูกและรักษาอาการไอเรื้อรังด้วย
สุดท้ายนี้ "โรคไส้เลื่อน" ที่สามารถพบได้ทั้งในผู้ชายและผู้หญิง อาจดูเหมือนเป็นโรคที่ไม่ได้รุนแรงในระยะแรก แต่ก็แฝงด้วยความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อนที่อันตราย โดยเฉพาะไส้เลื่อนใต้ขาหนีบที่พบได้บ่อยในผู้หญิง ดังนั้น การหมั่นสังเกตความผิดปกติของร่างกายและพบแพทย์ตั้งแต่ระยะแรก จะช่วยให้การรักษาง่ายขึ้นและลดความเสี่ยงจากภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้นได้ในอนาคต
'Fanta' and Microsoft Team Up for Xbox's 25th Anniversary, Serving Up a Flavor-Packed Gaming Adventure
COLORFUL เปิดตัวโน้ตบุ๊กเกมมิ่ง iGame M15 และ M16 Origo รุ่นใหม่ในงาน COMPUTEX 2026
สสส.จุดประกายครอบครัว 3 ดี วางมือถือ หยิบมือแม่
โฮมโปร เปิด "เมกาโฮม สุพรรณบุรี" ใจกลางเมืองศักยภาพภาคกลาง เดินหน้ากลยุทธ์ไฮบริดสโตร์ รับดีมานด์เรื่องบ้าน-งานช่างครบทุกเซกเมนต์
รวมพลังเชียร์! ส่งใจลุ้นแชมป์บาสเกตบอล 3x3 นักเรียนชาย แชมป์กีฬา 7HD 2026 รอบชิงแชมป์ภาคกลาง ที่ เดอะไนน์ เซ็นเตอร์ พระราม 9
Trio of Anantara Hotels & Resorts Earn Conde Nast Traveller Triple Crown in Brand's 25th Anniversary Year
ดีป้า สานต่อ DIGITAL JUMPSTART รุ่นที่4 เสริมแกร่งผู้นำดิจิทัลรุ่นใหม่ ก้าวทันโลกใหม่ยุค Quantum Computing
โก โฮลเซลล์ ในเครือเซ็นทรัล รีเทล แลกเปลี่ยนมุมมองในงาน PLX ASIA 2026 ชี้ PRIVATE LABEL โตแรงในตลาดโฮเรก้า ชูการเป็น 'โซลูชัน' เพื่อผู้ประกอบการ